Stonewall-rellen & Marsha P. Johnson

Marsha P. Johnson (1945–1992) was activist, performer, drag queen en icoon van de queer bevrijdingsstrijd. Marsha speelde samen met Sylvia Rivera en Stormé DeLarverie een belangrijke rol in het ontstaan van de Stonewall-rellen. Op 28 juni 1969 viel de politie een homobar binnen: de Stonewall Inn in Greenwich Village, New York City. Wat volgde, was een dagenlange opstand die wordt gezien als het begin van de moderne Ihbti+ beweging in de Verenigde Staten. Vaak wordt gezegd dat Marsha "de eerste steen gooide", maar zelf ontkent Marsha dit.

Op deze pagina vind je meer informatie over de Stonewall-rellen en het leven en de nalatenschap van Marsha P. Johnson. 


WIE WAS MARSHA P. JOHNSON

Gaykrant: Marsha P Johnson, moeder van de beweging (NL)
Over haar jeugd, Stonewall-rellen, haar activisme en zorg, tragische einde en haar nalatenschap.
Lees hier

What has Marsha P Johnson done for you? #AdeAsk
Korte video over wie Marsha was en waarom we haar legacy moeten kennen.
Bekijk op YouTube (ENG - ENG ondertiteling)

Time.com: How to defy anti trans wave
(ENG) 
Hoe de nalatenschap van Marsha dient als een bron van hoop, vreugde en radicale weerstand tegen de huidige anti-transwetgeving in de Verenigde Staten. 
Lees hier


DOCUMENTAIRES

Pay it No Mind: The Life and Times of Marsha P. Johnson (2012)
Slechts twee dagen voor haar dood werd Marsha uitgebreid geïnterviewd over haar leven. Dit materiaal is in deze documentaire waarin vrienden vertellen over Marsha's invloed te zien. 
Bekijk op YouTube
(ENG - ENG ondertiteling)

The Death and Life of Marsha P. Johnson
(2017)
Netflix-documentaire over Marsha waarin  activiste Victoria Cruz het geweld tegen vrouwelijke transgenders bestrijdt en onderzoek doet naar de verdachte dood van haar vriendin Marsha.
Bekijk op Netflix
(ENG - NL ondertiteling)


Tammie zoekt een vriendje (2026)
Tammie Schoots wil niets liever dan een doodnormaal leven met een doodnormaal vriendje. Maar als trans vrouw voelt die wens voor haar allesbehalve vanzelfsprekend.
Bekijk op NPO
(NL)


TELEVISIESERIE

Tip Toe (2026)
HBO Max miniserie van It’s a Sin-schrijver Russell T Davies over een burenruzie die gierend uit de klauwen loopt. Davies richt zich op het steeds vijandiger klimaat voor lhbtqi+-groepen.
Bekijk op HBO Max
 (ENG - NL ondertiteling)


WIST JE DAT?

  • De band Anohni and the Johnsons, voorheen bekend als Antony and the Johnsons, is vernoemd naar Johnson. Hun lied River of Sorrow is gebaseerd op Johnsons dood. Dit lied is ook te horen in de Pay it No Mind-documentaire.

  • In september 2021 bracht YouTube-ster NikkieTutorials tijdens het Met Gala in New York een hommage aan Marsha. Zij droeg een jurk waar op de sleep de tekst Pay It No Mind verwerkt was en een bloemenkroon geïnspireerd op de beroemde foto's van Marsha waarop zij te zien is met bloemen in haar haar.

  • De installatie Guess Who’s Coming To Dinner Too? van Patricia Kaersenhout werd in 2021 aangekocht door vier Nederlandse musea. Het werk toont onderbelichte heldinnen van verzet uit de wereldgeschiedenis om een completer en eerlijker beeld te tonen in de museale collecties. Ook Marsha P. Johnson heeft een plekje gekregen tussen de 59 andere vrouwen. Bekijk de website

  • In 1992 overleed Marsha op 46-jarige leeftijd. Sindsdien is ze veel geëerd, onder meer met een vermelding op de National LGBTQ Wall of Honor bij het Stonewall National Monument en in 2020 werd het East River State Park in Brooklyn omgedoopt tot het Marsha P. Johnson Park. Lees meer

  • De voorstelling Wachten op Marsha gaat in première tijdens WorldPride. Dit is een Gay Pride Parade die eens in de paar jaar in een grote stad ergens op de wereld gehouden wordt. In 2026 is Amsterdam de host-stad van WorldPride. Lees meer

Afbeelding in header uit: The Death and Life of Marsha P. Johnson (David France / Netflix) 

GESCHIEDENIS

Expreszo: vijftig jaar Stonewall (NL)
Lees hier

IsGeschiedenis: de Stonewall-rellen
inspiratiebron voor Gay Pride over de hele wereld (NL)
Lees hier

National Geographic: Historische voorvechters
van LGBTQ-rechten die de wereld veranderden (NL)
Lees hier

Dutch Review: From the Stonewall riots to Roze Zaterdag
the origins of Amsterdam Pride (ENG)
Lees hier

COC Nederland over Marsha P. Johnson op LinkedIn (NL)
Lees hier

NY Times In memoriam (ENG)
Lees hier

PODCASTS

Classical Queers: Somewhere Over the Rainbow
De Belgische theatermaker, presentator en schrijver Johannes Wirix-Speetjens over de Stonewall-rellen en Marsha P. Johnson.
Luister podcast (t/m 24 min) (NL)

Luister Anita
Winfried Baijens gaat op zoek naar de ware pioniers van de regenboog-beweging met de sterren van toen en nu. Want wat is het antwoord nu discriminatie tegen LHBTI'ers weer toeneemt?
Luister podcast (NL)

Wat Blijft 
Human-radioprogramma waarin documentairemaker Claire Slingerland te gast is om over Marsha P. Johnson en haar legacy in de USA te praten.
Luister uitzending Vanaf 20:21 min) (NL)

Queer as fact - A queer history podcast 
Over het leven van Marsha P. Johnson en de organisatie STAR die dakloze queer jongeren ondersteunde en Marsha mede oprichtte.
Luister podcast
(ENG)

Afterlives: Marsha P. Johnson (Seizoen 2, 2025)
Deze serie onderzoekt Johnsons leven en haar mysterieuze dood in meerdere afleveringen.
Luister podcast (ENG)